Home ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਅਤੇ ਇਨਵੇਂਟਰੀ ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਦੇ 3 ਨਿਯਮ, ਉਦਾਹਰਣ ਸਹਿਤ
Three Golden Rules of Accounting - Khatabook

ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਦੇ 3 ਨਿਯਮ, ਉਦਾਹਰਣ ਸਹਿਤ

by Khatabook

ਅਕਾਉਂਟਿੰਗ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੇ ਨਿਯਮ ਉਹ ਮੁ rulesਲੇ ਨਿਯਮ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿਸੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਵਿੱਤੀ ਲੈਣਦੇਣ ਦੀ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਲੇਖਾ ਨਿਯਮਾਂ,ਬੁੱਕ-ਕੀਪਿੰਗ, ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਜਾਂ ਡੈਬਿਟ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਿਯਮ ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਦੇ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਜਰਨਲ ਬੁੱਕ ਵਿਚ ਐਂਟਰੀਆਂ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਨ ਦਾ ਅਧਾਰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸਾਰਾ ਲੇਖਾ ਦੇਣਾ ਗਲਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

ਇਹ ਸਮਝਣ ਲਈ ਕਿ ਲੇਖਾਕਾਰੀ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਨਿਯਮ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਸਾਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਖਾਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ. ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਨਿਯਮ ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ ਖਾਤੇ ਦੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ

ਖਾਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ

ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਦੇਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਥੇ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਖਾਤੇ ਹਨ: ਨਿੱਜੀ, ਰੀਅਲ, ਅਤੇ ਨਾਮਾਤਰ।

#1. ਨਿਜੀ ਖਾਤਾ:

ਇਹ ਉਹ ਖਾਤੇ ਹਨ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ. ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ ਮਨੁੱਖ ਜਾਂ ਨਕਲੀ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਵਿਅਕਤੀ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ:

  • ਵਿਅਕਤੀ:ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨਾ ਜਿਵੇਂ ਰਾਮ ਦਾ ਖਾਤਾ, ਜੌਨ ਦਾ ਖਾਤਾ ਆਦਿ।
  • ਨਕਲੀ ਵਿਅਕਤੀ:ਭਾਈਵਾਲੀ ਫਰਮਾਂ, ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਏਬੀਸੀ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਟਰੱਸਟ, ਐਕਸਵਾਈਜ਼ੈਡ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਲਿਮਟਿਡ, ਅਤੇ ਟਾਟਾ ਐਂਡ ਸੰਨਜ਼ ਆਦਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
  • ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਵਿਅਕਤੀ:ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਨਖਾਹ ਅਦਾਇਗੀ ਏ / ਸੀ, ਪ੍ਰੀਪੇਡ ਖਰਚੇ ਏ / ਸੀ, ਅਤੇ ਬਕਾਇਆ ਤਨਖਾਹ ਏ / ਸੀ ਆਦਿ।

#2. ਅਸਲ ਖਾਤੇ:

ਇਹ ਬੱਧ ਖਾਤੇ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਉੱਦਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸੰਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ. ਅਸਲ ਅਕਾਉਂਟ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਤੋਂ ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ- ਠੋਸ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਮਸੂਦ

  • ਠੋਸ ਅਸਲ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸੰਪੱਤੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੌਤਿਕ ਹੋਂਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜਾਇਦਾਦ ਖਾਤਾਵਸਤੂਖਾਤਾ, ਫਰਨੀਚਰ ਖਾਤਾ, ਨਿਵੇਸ਼ ਖਾਤਾ, ਆਦਿ
  • ਅਮੂਰਤ ਅਸਲ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਭੌਤਿਕ ਸੰਪਤੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਟ੍ਰੇਡਮਾਰਕ ਖਾਤਾ, ਪੇਟੈਂਟ ਖਾਤਾ, ਸਦਭਾਵਨਾ ਖਾਤਾ, ਕਾਪੀਰਾਈਟ ਖਾਤਾ, ਆਦਿ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖਾਤੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

#3. ਨਾਮਾਤਰ ਖਾਤਾ

ਇਹ ਖਾਤੇ ਖਰਚੇ, ਘਾਟੇ, ਲਾਭ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਦੇ ਮਾਲੀਏ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ. ਨਾਮਜ਼ਦ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਨਖਾਹ ਖਾਤਾ, ਕਿਰਾਇਆ ਖਾਤਾ, ਬਿਜਲੀ ਖਰਚੇ ਖਾਤਾ, ਤਨਖਾਹ ਖਾਤਾ, ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਖਰਚੇ ਦਾ ਖਾਤਾ,ਕਮਿਸ਼ਨ ਖਾਤਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਦੇ 3 ਨਿਯਮ

ਹੁਣ, ਸਾਰੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖਾਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਓ ਪੜਤਾਲ ਕਰੀਏ ਕਿ ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਦੇ ਨਿਯਮ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣ-ਦੇਣ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹੇਠਾਂ ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਦੇ ਨਿਯਮtypes of accounting ਉਧਾਰਨ ਸਹਿਤ ਸਮਝਾਏ ਗਏ ਹਨ।

ਨਿਜੀ ਖਾਤਾ:

ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਖਾਤਾ ਉਹ ਖਾਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ / ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੰਸਥਾ / ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਸਮੂਹ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਇਕ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿਚ, ਉਸਦਾ ਖਾਤਾ ਡੈਬਿਟ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ / ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੰਸਥਾ / ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਸਮੂਹ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ. ਵਪਾਰ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿਚ ਉਸਦਾ ਖਾਤਾ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Golden Rule of Accounting 1

Example:ਤੁਸੀਂ ਸ਼ਿਆਮ ਤੋਂ 10,000 ਰੁਪਏ ਦਾ ਸਮਾਨ ਖਰੀਦਿਆ

ਇਸ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਵਿਚ, ਤੁਸੀਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਡੇ ਖਾਤੇ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿਚ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਖਰੀਦ ਖਾਤੇ ਅਤੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸ਼ਿਆਮ ਨੂੰ ਡੈਬਿਟ ਕਰੋਗੇ. ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼ਿਆਮ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਖਾਤਾ ਜਮਾਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਤਾਰੀਖ਼ ਅਕਾਊਂਟ ਡੈਬਿਟ ਕ੍ਰੈਡਿਟ
XX/XX/XXXX ਖ਼ਰੀਦ ਅਕਾਊਂਟ Rs. 10,000/-
ਭੁਗਤਾਨ ਯੋਗ ਖਾਤਾ Rs. 10,000/-

ਅਸਲੀ ਖਾਤਾ:

ਅਸਲ ਖਾਤੇ ਦੇ ਨਿਯਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇ ਕੋਈ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ (ਜਾਇਦਾਦ ਜਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ), ਤਾਂ ਲੇਖਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਡੈਬਿਟ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਜੇ ਕੁਝ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਲੇਖਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਨੂੰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Golden Rule of Accounting 2

Example: ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਮੰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ 10,000 ਰੁਪਏ ਨਕਦ ਵਿੱਚ ਫਰਨੀਚਰ ਖਰੀਦਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਖਾਤੇਫਰਨੀਚਰਅਤੇ ਨਕਦਖਾਤਾ ਹਨ।ਫਰਨੀਚਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਫਰਨੀਚਰ ਡੈਬਿਟ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਕਦ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ, ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਨਕਦ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਤਾਰੀਖ਼ ਖਾਤਾ ਡੈਬਿਟ ਕ੍ਰੈਡਿਟ
XX/XX/XXXX ਫਰਨੀਚਰ ਖਾਤਾ Rs.10,000/-
ਨਕਦ ਖਾਤਾ Rs. 10,000/-

ਨਾਮਾਤਰ ਖਾਤਾ:

ਮਾਮੂਲੀ ਖਾਤਾ ਨਿਯਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇ ਕੋਈ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕੋਈ ਖਰਚਾ ਜਾਂ ਘਾਟਾ ਉਠਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿਚ, ਇਸਦਾ ਲੇਖਾ-ਜੋਖਾ ਇੰਦਰਾਜ਼ ਡੈਬਿਟ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ. ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਜੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਿਸੇ ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨ ਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਆਮਦਨੀ ਜਾਂ ਮੁਨਾਫਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਲੇਖਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Golden Rule of Accounting 3

Example: ਮੰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ, ਕਿ ਤੁਸੀਂ 1000 ਰੁਪਏ ਆਪਣੇ ਆਫ਼ਿਸ ਦਾ ਕਿਰਾਇਆ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਇੱਥੇ, ਕਿਰਾਏ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਤੁਹਾਡੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਲਈ ਖਰਚਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਨੂੰ ਵਪਾਰ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਬਿਟ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਤਾਰੀਖ਼ ਖਾਤਾ ਡੈਬਿਟ ਕ੍ਰੈਡਿਟ
XX/XX/XXXX ਕਿਰਾਇਆ ਖਾਤਾ Rs. 1,000/-
ਨਕਦ ਖਾਤਾ Rs. 1,000/-

ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁੱਝ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲਾਂ

ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਨਿਯਮ ਸਾਰੀ ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਅਧਾਰ ਹਨ। ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਨ ਲਈ ਅਧਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਨਿਯਮ ਵਿੱਤੀ ਬਿਆਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ. ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ, ਕੋਈ ਖਰਚੇ ਅਤੇ ਆਮਦਨੀ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਖਾਤਿਆਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਬਿਹਤਰ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ:

  • ਪਹਿਲਾਂ, ਲੈਣ-ਦੇਣ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਖਾਤੇ ਦੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਓ।
  • ਜਾਂਚ ਕਰੋ ਕਿ ਕੀ ਮੁੱਲ ਵਧਿਆ ਹੈ ਜਾਂ ਘਟਿਆ ਹੈ।
  • ਇੱਕ ਵਾਰ ਹੋ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਡੈਬਿਟ ਅਤੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕਰੋ।

ਇਸ ਲਈ, ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੀਆਂ ਖਾਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨੂੰ ਅਪ-ਟੂ-ਡੇਟ ਅਤੇ ਸਹੀ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੁਨਹਿਰੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੋ।

Related Posts

Leave a Comment